Bij ecodesign geeft milieu mede richting aan ontwerpbeslissingen. Het stappenplan gaat uit van een teamgeoriënteerde aanpak. Verschillende disciplines zijn gelijktijdig betrokken bij de productontwikkeling: techniek, ergonomie, vormgeving, inkoop, marketing, kwaliteit en milieu.
Door op de stappen te klikken wordt samengevat waaruit de desbetreffende stap bestaat; nogmaals klikken zorgt ervoor dat deze informatie weer verdwijnt.
Door middel van een proefproject kunt u en uw bedrijf al doende leren hoe ecodesign succesvol kan worden opgezet en uitgevoerd. Bij het project is de betrokkenheid van het management van groot belang. Zij kunnen b.v. tijd en geld beschikbaar stellen en draagvlak binnen het bedrijf creëren. In het projectteam zijn het liefst verschillende disciplines uit het bedrijf vertegenwoordigd. U kunt ook externe deskundigen opnemen in het team. In deze stap is het goed om om vast te stellen wat wilt u bereiken met ecodesign voor uw producten en bedrijf. Vervolgens worden een planning en een begroting voor het project opgesteld.
Het is vaak verstandig om het proefproject eerst te richten op één product van het bedrijf. Meestal weet u vrij snel welk product u centraal wilt zetten, maar u kunt ook eerst selectiecriteria opstellen. Hierbij kunt u denken aan een product dat aan vernieuwing toe is of het verwachte leereffect voor het bedrijf.
Het geselecteerde product wordt verder geanalyseerd ten aanzien van de productkwaliteit en de milieu-aspecten. Een eenvoudig hulpmiddel hiervoor is de MET matrix. Er wordt in kaart gebracht wat de Milieubelasting is van de materialen, het Energiegebruik en de toxische emissies tijdens productie, gebruik en afdanking. Een uitgebreidere manier om de milieubelasting van een product te analyseren is met behulp van levenscyclus analyse (LCA). Hiertoe worden alle materialen en processen van een product tijdens de levensduur in kaart gebracht en de milieubelasting ervan berekend. De analyses kunnen vervolgens vertaald worden naar het programma van eisen.
Voor het genereren van ideeën kunt u bijvoorbeeld gebruik maken van een brainstormtechnieken. . Ook is het mogelijk om een workshop te organiseren. De ideeën worden vervolgens getoetst aan het programma van eisen. Hierbij kunt u kijken naar de technische en economische haalbaarheid en de milieuwinst. In de praktijk worden vaak meerdere richtingen verder uitgewerkt.
Het geselecteerde concept kan verder uitgewerkt worden waarbij u gebruik kan maken van enkele concrete opties, die u ook op deze internetsite kunt vinden. Als de concepten zijn uitgewerkt kan de milieuwinst ingeschat worden ten opzichte van het oorspronkelijke ontwerp. De technische en de bedrijfseconomische haalbaarheid worden onderzocht. Vervolgens kunt u een keuze maken. Het gekozen concept wordt uitgewerkt tot een milieukundig verbeterd product.
In deze fase wordt het nieuwe ontwerp en de opgedane kennis intern gepromoot om het draagvlak voor het product en ecodesign te vergroten. De consequenties voor de organisatie worden in kaart gebracht.
Het is ook tijd om de marktintroductie voor te bereiden. Aandachtspunten zijn hierbij onder meer:
Welk verband is er tussen het milieuvoordeel en de voordelen voor de gebruiker?
Kunnen de bereikte milieuvoordelen met overtuiging aan de markt overgebracht worden?
Onterechte milieuclaims kunnen het bedrijf veel schade berokkenen.
Milieuvoordelen kunnen positieve publiciteit opleveren door persberichten te schrijven, deel te nemen aan milieu prijzen etc.
Parallel aan bovenstaande stappen wordt de productie verder voorbereid.
Na de afronding van het proefproject wordt het project geëvalueerd. De evaluatie valt uiteen in twee delen. Enerzijds worden de concrete projectresultaten geëvalueerd, anderzijds de werkwijze van het evaluatieproject.
Op basis van het proefproject kan het bedrijf bepalen hoe het verder gaat met ecodesign.
Wilt u meer informatie over dit stappenplan?
Dit stappenplan is een samenvatting van het stappenplan uit de handleiding Ecodesign, A promising approach to sustainable production and consumption, Brezet, H., C. van Hemel, and others. Deze handleiding is in 1997 uitgegeven door UNEP en TU Delft.
Meer informatie over ondersteuning op het gebied van ecodesign vindt u op www.beco.nl/dpi.
Maatregelen Bij het onderdeel "maatregelen" vindt u tips om de milieuprestatie van uw producten te verbeteren én om milieugerichte productontwikkeling te integreren in de bedrijfsvoering.
Voorbeelden Bekijk de voorbeelden om te zien hoe andere bedrijven succesvol met het thema aan de slag zijn gegaan.
